Walvissen begrijpen ons

Een tijdje geleden was hier het verhaal te lezen van de redding van walvis Valentina. Dit is een soortgelijk geweldig verhaal over de redding van een walvis en de reactie van het dier op haar reddende engelen.
Foto: Een bultrug

De bultrug uit dit verhaal zwom op de migratieroute voor de kust van Californië toen ze helemaal vast kwam te zitten in krabbenvislijnen. Ze was in levensgevaar. Ze zat vast in verzwaarde touwen van soms wel 70 meter lang en het touw had zich om haar staart en haar vinnen gewikkeld en zat zelfs in haar bek. De arme walvis zat zo klem dat de touwen in haar huid sneden en zichtbare verwondingen veroorzaakten.

Het dier was compleet machteloos en moest continu worstelen om haar spuitgat boven water te houden. Er werd een reddingsteam van duikers op haar afgestuurd, maar toen die bij haar aankwamen, twijfelden ze of ze nog te redden was. Bovendien liepen de duikers zelf gevaar, omdat een mens kan overlijden aan de klap van een staart van een bultrug.

Maar bij het lossnijden van de touwen stribbelde het ongelukkige dier helemaal niet tegen en de duikers zagen dat ze hen met haar ogen in de gaten hield terwijl ze met haar bezig waren.

Uiteindelijk lukte het de duikers om haar helemaal los te krijgen uit de krabbenlijnen en ze stonden vervolgens versteld van de hartverwarmende reactie van het dier. Toen ze vrij was, zwom ze rondjes en ging ze alle duikers langs om ze even zachtjes aan te stoten. Een van de redders verklaarde: “Het was een heel teder gebaar, een beetje als een hondje dat blij is om je te zien en ik voelde me totaal niet bedreigd. Het was een geweldige en ongelofelijke ervaring.”

Haar reactie zet ons aan het denken over de raakvlakken die mensen en dieren kunnen hebben, hoewel ze soms zo van ons lijken te verschillen. Een walvisexpert die hielp met de coördinatie van de reddingsactie zei het volgende over het voorval: “Je wilt niet te snel menselijke eigenschappen toedichten aan dieren, maar de walvis maakte sprongetjes en tikte de duikers steeds zachtjes aan. Ik weet niet precies wat er in haar hoofd omging, maar het was iets wat ik nooit van m’n leven zal vergeten. Het was gewoon ontzettend gaaf.”

In het boek ‘The Animal Mind’ nemen schrijvers Gould en Gould een interessant standpunt in over het vermogen van deze grote zeegzoogdieren om bepaalde zaken te begrijpen. Ze komen in hun boek namelijk tot de conclusie dat we misschien sneller de intelligentie en het gevoel van andere primaten erkennen, omdat ze qua gebaren en ervaringen veel meer op ons lijken en daardoor voor ons beter te ‘lezen’ zijn. Misschien komt die erkenning van de complexiteit van dieren die onder water leven later, omdat we onszelf in eerste instantie minder in die dieren herkennen.

Bronnen:
San Francisco Chronice (14/12/05). Daring rescue of whale off Farallones. Accessed 17/12/09.
Gould, J.L. and Gould, C.G. (1994) The Animal Mind. Scientific American Library, New York.

Papegaai redt puppy’s

Sam, een 18-jarige grijze roodstaartpapegaai, heeft het leven van vijf te vroeg geboren puppy’s gered. Sam vloog midden in de nacht naar de slaapkamer van z’n baasje op de eerste verdieping en kraaide: “Kom nou, kom nou”, iets dat zijn baasje zelf vaak tegen haar hond Sally riep.

In de acht jaar dat Sam in het huis woonde, was hij nog nooit in de slaapkamer geweest. Toen de vrouw beneden kwam met Sam vond ze Sally en haar pasgeboren premature pups op de keukenvloer. Ze hadden overduidelijk hulp nodig.

Sams verhaal is om meerdere redenen bijzonder. Hij was zich bewust van het feit dat de hondjes hulp nodig hadden, dieren van een andere soort dan hemzelf. Dit zogenaamde ‘soortoverstijgende bewustzijn’ wordt door dierwetenschappers gebruikt als indicator voor dierenbewustzijn.

De woorden “kom nou, kom nou” worden vaak gebruikt om een ander tot actie over te laten gaan of op te laten schieten en soms duiden ze ook op urgentie. We weten niet in welke context Sally’s baasje deze woorden tegen haar hond gebruikte, maar het lijkt erop dat Sam de papegaai deze woorden opzettelijk heeft gebruikt om een snelle reactie los te krijgen.

Grijze roodstaarten staan bekend om hun intelligentie en scherpzinnigheid en dit verhaal is daar een prachtig voorbeeld van.

Dr. Irene Pepperberg heeft veel onderzoek gedaan naar het vermogen van papegaaien om dingen te begrijpen en aan de hand van haar bevindingen verklaart ze: “Gezien de evolutionaire afstand tussen vogels en zoogdieren heeft het onderzoeksresultaat intrigerende gevolgen voor de studie naar evolutionaire intelligentie, de studie naar vergelijkende intelligentie en de zorg voor vogels die in gevangenschap leven, in dierentuinen of als huisdier.

Dit korte filmpje, waarin Irene en de beroemde papegaaien Alex en Griffin te zien zijn , geeft een heel interessant beeld van deze bijzondere vogels.

Bronnen:
Lancashire Telegraph, 8 november 2011. Darwen hero parrot helps saves premature pups’ lives
Pepperberg, I. (2006) Cognitive and communicative abilities of Grey parrots. Applied Animal Behaviour Science 100: 77-86